Gdy senior ma problemy ze wzrokiem

Kłopoty z dobrym widzeniem mogą pojawiać się w każdym wieku, jednak najczęściej występują u seniorów. Sprzyjają im towarzyszące choroby, a ich konsekwencją mogą być dodatkowe dolegliwości.

seniorka w okularach

W przypadku większości chorób oczu, wskaźnik ryzyka znacząco wzrasta powyżej 70. roku życia. Cukrzyca,
wysokie ciśnienie krwi i choroby układu krążenia dodatkowo sprzyjają ich rozwojowi. Skutkiem pogarszającego się widzenia mogą być inne dolegliwości, m.in. zaburzenia równowagi, ograniczona mobilność, niekorzystne zmiany w sposobie chodzenia, lęk, depresja, a co za tym idzie – spadek jakości życia.

Przeczytaj także: Dr Marek Skoczylas – Chore oczy potrzebują naturalnych kuracji

Choć osłabienie wzroku jest powszechnie traktowane jako naturalny proces towarzyszący starzeniu się organizmu, istnieją sposoby pozwalające na jego ograniczenie. Najważniejsze są działania profilaktyczne i właściwy styl życia. zatem, jakie nawyki powinny stać się rutynowymi w codziennym życiu seniorów, aby jak najdłużej mogli cieszyć się zdrowymi oczami.

Antyoksydanty – pokarm dla oczu

Bardzo często podkreśla się, że olbrzymi wpływ na prawidłowe widzenie ma dieta i jej określone składniki. Żeby jednak w pełni zrozumieć, na czym polegają te zależności, warto na samym początku wyjaśnić, na czym polega proces widzenia. Otóż odpowiada za niego siatkówka, która wyściela dno oka.

W receptorach siatkówki, zwanych pręcikami, występuje rodopsyna – barwnik światłoczuły, odpowiedzialny za widzenie czarno-białe, a także rozróżnianie odcieni. Rodopsyna z kolei zbudowana jest z białka opsyny i 11-cis-retinalu, będącego pochodną witaminy A. W centralnej części siatkówki znajduje się plamka żółta, wyposażona w receptory widzenia barwnego – czopki. Jest to obszar o bardzo wysokim stężeniu karotenoidów, czyli żółto-pomarańczowych barwników. Należą do nich luteina i zeaksantyna, które są niezbędne do prawidłowego widzenia. Poza tym karotenoidy to także związki o wysokiej aktywności antyoksydacyjnej, skutecznie neutralizujące wolne rodniki. Niestety, organizm nie wytwarza ich samodzielnie, dlatego niezbędna jest ich odpowiednia podaż w diecie.

Luteina i zeaksantyna

Oczy potrzebują przede wszystkim witaminy A, luteiny i zeaksantyny, a nie beta-karotenu, jak się powszechnie sądzi. Do najcenniejszych, naturalnych źródeł luteiny należą zielone, czerwone oraz żółte warzywa i owoce: kapusta, szpinak, brokuły, dynia, marchewka, papryka, kukurydza, kiwi oraz pomarańcze. Warto pamiętać, że gotowanie zwiększa przyswajalność karotenoidów, jednak zbyt długa obróbka termiczna powoduje ich rozkład. Alternatywę stanowią preparaty dostępne w aptekach. Na rynku odnajdziemy pokaźną gamę środków, głównie suplementów, które uzupełniają codzienną dietę, zarówno w luteinę, jak i zeaksantynę i cieszą się sporą popularnością wśród naszych seniorów.

Wyciągi z czarnych jagód i miłorzębu japońskiego

Wiele badań dowodzi, że bogate w przeciwutleniacze czarne jagody są wyjątkowo cennym surowcem pozytywnie wpływającym na wzrok. Za działanie takie odpowiadają przede wszystkim antocyjany, które polepszają ukrwienie w obrębie tęczówki oka i przyspieszają regenerację rodopsyny, co wpływa na zwiększenie ostrości widzenia o zmroku. Poza tym związki te oddziałują także na naczynia obwodowe, zapobiegają rozwojowi miażdżycy, zmniejszają kruchość naczyń. Podobne działanie wykazują wyciągi z miłorzębu japońskiego. Udowodniono ponadto, że regularne zażywanie ekstraktów z liści miłorzębu u pacjentów z jaskrą hamuje postęp zmian w polu widzenia.

Kwasy omega-3 i witaminy

Kolejnym ważnym elementem diety seniora, z uwagi na zdrowie oczu, są ryby oraz oleje roślinne bogate
w kwasy omega-3, np. olej lniany, olej sezamowy, oliwa czy olej z czarnuszki. Ich pozytywny wpływ na stan
plamki żółtej został potwierdzony naukowo. W diecie osób starszych nie powinno ponadto zabraknąć produktów zawierających witaminy C, E, selen, cynk oraz miedź.

Profilaktyka najlepszym lekarstwem

W przypadku chorób oczu i pogarszającego się z wiekiem widzenia warto kierować się zasadą, że „lepiej
zapobiegać, niż leczyć”, a zatem drogi seniorze:

  • CHROŃ OCZY przed intensywnym promieniowaniem ultrafioletowym – gdy wychodzisz, noś kapelusz z rondem i okulary przeciwsłoneczne.
  • OGRANICZ SPOŻYCIE CUKRU, bo w przypadku chorób oczu jego wysokie spożycie oznacza większe ryzyko wystąpienia poważnych problemów. Na przykład w razie zaćmy cukier ogranicza zdolność oka do zachowania przezroczystości soczewki.
  • STOSUJ ZDROWĄ DIETĘ, bogatą w zielone warzywa liściaste, produkty pełnoziarniste, owoce oraz warzywa.
  • PIJ CODZIENNIE WODĘ, minimum 1,5-2 l, zwłaszcza jeśli cierpisz na syndrom „suchego oka”.
  • NIE PAL, ponieważ udowodniono. że nałóg ten jest istotnym czynnikiem ryzyka rozwoju chorób oczu. Przy zaćmie rośnie ono aż dwukrotnie. W przypadku mężczyzn palących więcej niż paczkę papierosów dziennie ryzyko jest aż o 205 procent wyższe, a w przypadku kobiet – o 63 procent.
  • REGULARNIE ĆWICZ – badania pokazują bowiem, że codzienna aktywność fizyczna może zmniejszyć ciśnienie
  • wewnątrzgałkowe związane z jaskrą.

___

Bibliografia:
  1. Kruse J. (2013). Epi-paleo Rx: The prescription for disease reversal and optimal health. New Orleans, LA: Optimized Life, PLC.
  2. Wawer I., Błecha K. Rola suplementów diety, dietetycznych środków spożywczych specjalnego przeznaczenia medycznego, żywności funkcjonalnej oraz leków roślinnych, Bonimed, 2011.
  3. Wu A.H., Spicer D., Stanczyk F. Z., Tseng C. C., Yang C. S., et al. (2012). Effect of 2-month controlled green tea intervention on lipoprotein cholesterol, glucose, and hormone levels in healthy postmenopausal women, Can Prev Res,
    Mar; 5(3): 393-402.
    Sun J. (2003). Morning/evening enopausal formula relieves menopausal symptoms: a pilot study. J Alt Complement Med, Jun; 9(3): 403-9.
dr farm. Paulina Znajdek-Awiżeń
dr farm. Paulina Znajdek-Awiżeń
Członek Sekcji Fitoterapii Polskiego Towarzystwa Lekarskiego, absolwentka Wydziału Farmacji Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu, prowadzi bloga: zielonafarmacja.pl

UDOSTĘPNIJ

Newsletter

Nowe wpisy

naturalne barwniki spożywcze
Kuchnia dla zdrowia

Naturalne barwniki spożywcze

Substancje oznaczone na produktach spożywczych literą „E”, w tym barwniki, najczęściej kojarzą się ze szkodliwą chemią. Takie dodatki nie zawsze są groźne, ale lepiej zrobić je samodzielnie. Nie jest to trudne, a z pewnością zdrowsze.  Żywność

CZYTAJ WIĘCEJ »
magnez
Odżywianie
mgr farm. Magdalena Habuz-Falińska

Magnez – jaki jest najlepszy?

Apteczne półki uginają się od preparatów zawierających ten pierwiastek życia. Zazwyczaj mają one różną przyswajalność. Najlepsze są te o najwyższej absorpcji. Magnez to jeden z najważniejszych minerałów w organizmie. Skutki jego niedoboru

CZYTAJ WIĘCEJ »
dłonie po covid
Ciało
Aleksandra Marek-Hipner

Zniszczone dłonie po pandemii covid-19

Dbanie o higienę to obowiązek nas wszystkich. Po każdej wizycie w toalecie, przyjściu do biura, powrocie do domu, kontakcie z różnymi substancjami należy umyć dłonie wodą i mydłem – to sprawa oczywista. W dobie pandemii

CZYTAJ WIĘCEJ »