Grzyby skuteczne na depresję

Depresja według szacunków – prawdziwe dane mogą być wyższe – dotyka ok. 5% ludzi na naszej planecie. Istnieje kilka różnych form terapii, ale zazwyczaj jest tak, że tylko jedna z nich działa na daną osobę, a i to często w niezbyt szerokim zakresie. Trwają więc poszukiwania nowego leku, a w ostatnim czasie na lidera takich substancji leczniczych wysuwa się psylocybina, o której dobroczynnym działaniu w przypadku depresji podejrzewano już jakiś czas, ale że jest to substancja psychodeliczna, budziła kontrowersje. Analizy baz danych związanych z testami i badaniami klinicznymi pokazały, że to właśnie psylocybina znacząco łagodzi objawy depresji w porównaniu z innymi lekami przeciwdepresyjnymi lub związkami nieaktywnymi, z którymi była porównywana.

Depresja chorobą cywilizacyjną

Depresja według szacunków – prawdziwe dane mogą być wyższe – dotyka około 5% ludzi na naszej planecie (w Polsce to mniej więcej 1,2-1,5 miliona osób). Istnieje kilka różnych form terapii na depresję, ale zazwyczaj jest tak, że tylko jedna z nich działa na daną osobę, a i to często w niezbyt szerokim zakresie. Zalicza się do nich przede wszystkim selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) i inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI), a także terapia poznawczo-behawioralna (CBT) oraz różne metody psychoterapeutyczne. Stosunkowo duży odsetek pacjentów na żadną z tych metod nie jest podatny lub reaguje w ograniczony sposób. Nic dziwnego, że poszukiwania nowego leku na depresję są jednymi z najbardziej dynamicznych w świecie medycyny.

Naukowcy o psylocybinie

Naukowcy z Uniwersytetu Pensylwanii wspólnie z kolegami z Uniwersytetu Vrije w Amsterdamie (i z niewielką pomocą kilku ekip z zaprzyjaźnionych mniejszych ośrodków badawczych) przeprowadzili największą do tej pory analizę wszystkich dotychczasowych badań klinicznych nad takimi nowymi środkami. Najczęściej tematem badań był wpływ substancji psychodelicznych, których dobroczynne działanie na depresję podejrzewano już jakiś czas, lecz w sumie prowadzono w tym kierunku wcześniej nie tak wiele badań – leki psychodeliczne budzą sporo kontrowersji. Środkiem o największym potencjale w ogromnej większości badań naukowcy uznali psylocybinę. To organiczny związek chemiczny, alkaloid występujący naturalnie w setkach gatunków grzybów (prym wiodą te z rodziny Psylocibe), dokładnie opisany w latach 60. XX wieku przez szwajcarskiego chemika Alberta Hoffmana, a więc „legendarnego” twórcę LSD. Ludzie jej właściwości znają przynajmniej od 4 tysięcy lat, była używana jako środek odurzający, wywołujący halucynacje, przeżycia mistyczne. Psylocybina świetnie się wchłania przez tkanki jamy ustnej, ale jej działanie jest bardzo indywidualne – na różne osoby może zadziałać w różny sposób i z różną siłą, u niektórych osób jej regularne zażywanie może zwiększać ryzyko psychoz. Poza tym psylocybina jest mało toksyczna i zatrucia nią zdarzają się rzadko.

Badania nad psylocybiną

Wyniki analiz danych – a przy okazji stworzenie aktualnej i na bieżąco uzupełnianej bazy dowodowej – opublikowano w szanowanym magazynie Nature Mental Health. Wszystkie one dotyczą randomizowanych badań kontrolnych. Parker Singleton, autor artykułu, zdradził: „Staraliśmy się zrozumieć aktualną bazę dowodową dotyczącą terapii psylocybiną w depresji, jednocześnie zobowiązując się do okresowej aktualizacji naszego przeglądu, aby był on na bieżąco z dynamicznie rozwijającą się dziedziną”. To ważne, bowiem badania nad psylocybiną w leczeniu depresji postępują bardzo szybko i dane się dezaktualizują – w 2025 roku opublikowano cztery duże badania, a w 2026 ma ich być o wiele więcej. Analizy pokazują, że to właśnie psylocybina stosowana jako element wspomagający terapii znacząco łagodzi objawy depresji w porównaniu z innymi lekami przeciwdepresyjnymi lub związkami nieaktywnymi, z którymi była porównywana. To może być naprawdę duży krok w rozwoju psychiatrii.

https://www.nature.com/articles/s44220-026-00630-8

https://medicalxpress.com/news/2026-04-depression-treatment-shifting-mushroom-derived.html