Plectranthus amboinicus – aromatyczna moc hiszpańskiego tymianku

Plectranthus amboinicus, znany jako tymianek hiszpański (niewielka, zimozielona półkrzewinka o bardzo intensywnym aromacie), występuje głównie na terenie Półwyspu Iberyjskiego i w północnej Afryce (rośnie tam wówczas na skalistych zboczach, słonecznych murawach, a nader wszystko na bardzo ubogich glebach). Od wieków był on stosowany w medycynie tradycyjnej. Roślina ta bywa jednak czasem mylona z tymianem pospolitym (Thymus vulgaris).

 

Zastosowanie tymianku w medycynie

Tymianek hiszpański uważa się, że poprzez swoje liście zawierające olejek eteryczny, działa przeciwgrzybicznie, antybakteryjnie, wykrztuśnie, przeciwkaszlowo, przeciwzapalnie, przeciwtrądzikowo, odkażająco oraz antyoksydacyjnie (w formie olejku). Ziele tymianku stosuje się więc przy wszelakich nawracających infekcjach, wspomnianym kaszlu (zarówno mokrym i suchym), zapaleniu gardła, przy regeneracji skóry (łagodząc stany zapalne). Ponadto  jest on wspaniałym pomocnikiem dla osób cierpiących na zbytnią nerwowość czy problemy ze snem.

Sporządzane z niego [tymianku] wywary znacznie poprawiają pracę naszych jelit i żołądka, zapobiegając nawet wzdęciom. Jako skład leków, dobrze działa na nieżyt żołądka i bóle gardła. Ponadto syrop z hiszpańskiego tymianku jest nie tylko smaczny, ale i skuteczny w walce z licznymi chorobami jako idealny środek zapobiegawczy lub przy pierwszych objawach przeziębienia (bogaty w przeciwutleniacze i olejki eteryczne). Regularne jego spożywanie może także wspierać zdrowie naszej wątroby i nerek, przyczyniając się do procesu tzw. detoksykacji. Należy jednak pamiętać, że stosowanie jego wymaga ostrożności, gdyż często wchodzi w interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi, a poza tym osłabia wchłanianie pewnych medykamentów.

Aromaterapia olejkiem z tymianku

Olejek z Plectranthus amboinicus w aromaterapii głównie jako środek znacznie ułatwiający nasze oddychanie, stymulujący pracę organizmu, poprawiający koncentrację czy oczyszczający z bakterii powietrze. Warto jednak pamiętać, że należy go stosować
raczej w niskiej dawce, w dosyć krótkich okresach ekspozycji. Sam w sobie olejek, na ogół w małych stężeniach, działa oczywiście bardzo tonizująco, oczyszczająco, a przy tym także odświeżająco. Nie zalecany jednak jest u małych dzieci, dla kobiet w ciąży i w czasie karmienia.

Kosmetyki i chemia kosmetyczna

Ekstrakty ze wspomnianego tymianku hiszpańskiego dodaje się głównie do wszelakich płukanek do zachowania jak najlepszej czystości jamy ustnej, a przy tym też do wielu past do zębów, mydeł antybakteryjnych i antyseptycznych oraz do kosmetyków dla ludzi z problemami trądzikowymi.

Czytaj także: Zioła szwedzkie Marii Treben

Kuchnia na bazie tymianku

W kuchni, szczególnie francuskiej i włoskiej wykorzystywany w postaci świeżych lub suszonych części jako przyprawa wielu dań mięsnych (drób, baranina, wieprzowina), bigosu, wędlin, ryb, zup, sosów, pasztetów, serów, dań strączkowych, sałaty pizzy, oliw aromatycznych. Z kwiatów hiszpańskiego tymianku producenci miodu pozyskują nawet znany miód tymiankowy o bardzo wysokiej jakości, ceniony za swoje właściwości antyseptyczne.

Plectranthus amboinicus to roślina o szerokim spektrum zastosowań (w medycynie, farmacji, kosmetyce, zielarstwie), ceniona za swój aromat, właściwości zdrowotne, stanowiąca zarazem element dziedzictwa botanicznego regionów południowych, której to z resztą  olejek eteryczny ma bardzo różne działanie, zbawienne dla naszego organizmu. Tymianek hiszpański łączy więc bez wątpienia liczne walory lecznicze, kulinarne oraz kosmetyczne, stanowiąc nam roślinę o wysokiej wartości użytkowej.

Agnieszka Banaś