Zalety modrzewia w leśnej rewitalizacji organizmu

Któż nie zna tego  jedynego rodzimego drzewa iglastego, które zrzuca szpilki na zimę… Monumentalny  modrzew europejski (Larix decidua) z  rodziny sosnowatych, z charakterystyczną popękaną korą budzi podziw swymi wszechstronnymi walorami – wyobraźcie sobie drzewo, które leczy i upiększa, służy budowniczym od setek lat. Mało tego – jest bardzo chętnie stosowane do dekoracji – dzięki jego małym urokliwym  szyszeczkom  tworzę w chatce świąteczne dekoracje – np. nieduże choinki czy stroiki.

 A w dodatku budzi podziw, że modrzew może dożyć nawet do 800 lat! Gdy uważnie rozglądam się dokoła, co rusz widzę ślady modrzewiowych korzyści, drzewo służy nam cicho i wytrwale  całym sobą. Mam jeszcze w domu  z niego boazerię, nietkniętą zębem czasu… Przypadek ? o nie. Dotykam pnia sporego okazu – to szlachetny i twardy budulec, z dużą zawartością żywicy i z tego względu odporny na wilgoć, insekty i grzyby. Spójrzmy ile wokół nas kościółków, dworków i dzwonnic oraz mostów z  modrzewiowego drzewa.

A czy wiecie, że na drewnie modrzewiowym  postawiono piękną  Wenecję? To właśnie pnie tego drzewa, zatopione głęboko w wodzie tworzą bardzo trwały fundament weneckich kamienic i pałaców – a wszystko dzięki wysokiej zawartości żywic, które zapewniają roślinie odporność  na gnicie – większą niż  beton, który nie wytrzymuje niszczycielskiego działania wody morskiej.

 Ale moc tego drzewa ujawnia się nie tylko w budownictwie, ma bowiem ważne znaczenie dla naszej witalności i dobrej kondycji. 

Zdrowotne wsparcie modrzewia

Ciekawym i bardzo cennym zastosowaniem tej rośliny jest wsparcie naszego organizmu w zdrowiu i urodzie. Warto wiedzieć, że w jego młodych pędach, korze, igłach, żywicy oraz  szyszkach  znajdują się m.in.: garbniki, flawonoidy, kwasy żywicowe i olejek eteryczny (stosowany w aromaterapii i do masażu). Podobne cechy mają wszystkie gatunki modrzewi, lecz najmocniejszym działaniem odznaczają się: modrzew syberyjski i amerykański.

 Lubię mieć zawsze w chatkowej apteczce  syrop z modrzewia – to  cenne remedium na kaszel, ból gardła, problemy z górnymi drogami oddechowymi, a także na odporność (dzięki składnikowi o nazwie arabinogalaktan) więc żadne patogeny  nie mają szans. Nie jest trudny do wykonania – oto prosta receptura:

Syrop z szyszek modrzewia 

Młode, miękkie szyszki oczyszczam i kroję na połówki , umieszczam w słoju, sypię cukier w proporcji wagowo  1:1 odstawiam pod przykryciem , na 2 miesiące w słoneczne miejsce i  co kilka dni wstrząsam. Potem syrop zlewam, starannie odciskając. Przechowuję go w temperaturze pokojowej .  Miksturę zażywa się profilaktycznie – 1 łyżkę dziennie, leczniczo 2-3 łyżki.
Warto wiedzieć, że ten syrop jest silniejszy  niż ten z pędów sosny, dlatego popatrzcie innym okiem na to cenne, a tak nieznane leczniczo drzewo. Oprócz tego, iż ma liczne właściwości wzmacniające zdrowie, pachnie cudnie lasem i dobrze  smakuje.

Jakże miło pomyśleć patrząc na to wysokie mocne drzewo, że potrafi nas obdzielić tyloma darami. Wiosną zbieram jego gałązki oraz igiełko-liście (zawierają bardzo dużo witaminy C) i parzę jak herbatę,  czytałam kiedyś, że plemiona indiańskie Ameryki Północnej leczyły takimi herbatkami  bóle głowy i mięśni.

Nalewka modrzewiowa

Innym wartościowym specyfikiem jaki można wykonać z jego młodych szyszek jest nalewka modrzewiowa. To świetne wsparcie przeciw grypie i infekcjom, można zażywać ją dla wzmocnienia organizmu. Oto receptura: biorę dwie garście młodych, miękkich szyszek czyszczę i kroję na części, a potem zalewam w słoju połową litra wódki oraz 100 ml spirytusu i odstawiam w ciemne miejsce na 3 miesiące, wstrząsając co kilka dni. Potem cedzę, dolewając do otrzymanego płynu kilka łyżek miodu, po ok. 14 dniach nalewka jest gotowa. Specyfik  zażywa się  po małym kieliszku.

Modrzewiowa kosmetyka

Myślicie, że na leczeniu kończy się arsenał działań modrzewia? nic z tych rzeczy – drzewo zaprasza nas miło i do gabinetu kosmetycznego. To mój niekwestionowany faworyt wśród roślin wspomagających urodę, bo  mało kto wie, że modrzew to prawdziwy eliksir młodości – świetny jako składnik  kremów, toników, mydeł itp. Cechują go właściwości przeciwzapalne, regenerujące  i ujędrniające – tak istotne   w kosmetyce.

Ekstrakt z tego drzewa jest składnikiem naturalnych produktów do pielęgnacji skóry  i włosów, a jego ważnym składnikiem jest galactoarabinan – naturalny polisacharyd, pozyskiwany kory drzewa – co ciekawe, bardzo skuteczny w odnowie komórek skóry. Zawiera np. silne antyoksydanty, (np. taksyfolinę), chroniące komórki. Najprostszym kosmetykiem jest olejowy macerat z modrzewia. Jak go wykonać?

Przede wszystkim suszę  oczyszczone młode szyszki i pędy modrzewia, potem siekam. Zawsze przed wykonaniem maceratu olejowego skrapiam rośliny 40% alkoholem i zostawiam je na 15 minut – w ten sposób związki czynne się uaktywnią i łatwiej przejdą do oleju.  A następnie umieszczam ok. dwie garście  surowca w słoju i zalewam je 300 ml oleju extra vergine – np. słonecznikowego czy migdałowego i umieszczam w garnku do gotowania na parze. I tu najważniejsze – trzeba tak to wszystko umiejętnie podgrzewać by nie przekroczyć temp. 40-50 stopni .Całość  wytrawiam w cieple ok. godzinę. Powtarzam proces następnego dnia, też  przez godzinę, po czym  studzę i cedzę.

Zalety modrzewiowego eliksiru dla skóry

Ten pachnący lasem macerat stanowi świetną podstawę dla modrzewiowego eliksiru dla skóry. Owo proste mazidło roślinne polecam do skóry delikatnej, ale też do tej  z problemami zwłaszcza – skóry atopowej. Sama mam taką cerę i wiem, że ten specyfik szybko się wchłania i czyni skórę jedwabiście delikatną.

Znowu na scenę wjeżdża garnek do gotowania na parze. W naczyniu nad parą umieszczam ok. 2g wosku pszczelego, 4g masła shea, które szybko w cieple się rozpuszczają, potem studzę olejki i  dodaję małymi porcjami 13g maceratu olejowego z modrzewia, pilnując też by temperatura nie przekroczyła 40-50 stopni. Po wystudzeniu  wkraplam witaminę E. Często dodaję jakiś  olejek eteryczny np. cedrowy, czy cytrynowy – kilka kropel. Mieszam małym mikserkiem i już krem gotowy – wkładam do lodówki i czekam aż zastygnie.

Kosmetyk jest subtelny jak delikatne muśnięcie igiełek modrzewia

Gdy spacerując po łąkach i lasach, napotka się modrzewia, poczuje się zapach, roztartych w palcach  jego  igieł i zobaczy małe szyszki – warto docenić to drzewo i pamiętać o jego wszechstronnych  zaletach i korzyściach jakimi nas obdarza.

Zielone cuda tworzy Natura… Ważne: szyszki możemy zbierać z różnych gatunków modrzewia, poza modrzewiem polskim (Larix polonica), który jest chroniony na terenie 22 rezerwatów.

Olejek eteryczny z modrzewia amerykańskiego (Larix laricina)

Olejek pozyskiwany metodą destylacji parą wodną z igieł, gałązek i kory modrzewia amerykańskiego, znanego również jako modrzew tamaryszkowy. Charakteryzuje się świeżym, drzewnym, lekko żywicznym zapachem, który działa odświeżająco i harmonizująco, a jednocześnie przywołuje na myśl zapach lasu. Olejek z modrzewia amerykańskiego posiada właściwości antyseptyczne, przeciwbakteryjne i przeciwgrzybicze, dzięki czemu znajduje zastosowanie w pielęgnacji skóry, szczególnie tej problematycznej i tłustej. Pomaga w oczyszczaniu porów, łagodzi drobne stany zapalne oraz wspiera regenerację naskórka. Może być używany w kosmetykach naturalnych, takich jak toniki, kremy czy balsamy. W aromaterapii olejek ten działa uspokajająco, redukując napięcie nerwowe i stres. Jego świeży aromat wspomaga głębokie oddychanie, co czyni go idealnym do stosowania w inhalacjach oraz dyfuzorach w celu wsparcia zdrowia układu oddechowego. Pomaga w łagodzeniu objawów przeziębień, kaszlu i zatkanego nosa. Olejek z modrzewia amerykańskiego jest również ceniony w masażach, gdzie działa rozgrzewająco, relaksująco i wspomaga krążenie krwi. Dodany do kąpieli aromatycznych, przynosi uczucie odprężenia i regeneracji zarówno ciała, jak i umysłu. Ze względu na swoje intensywne działanie, olejek powinien być stosowany w rozcieńczeniu. Olejek idealny do pielęgnacji skóry, wsparcia zdrowia oraz tworzenia atmosfery relaksu i harmonii w codziennym życiu.

Małgorzata Piera, dziennikarka działu ziołolecznictwo naturazdrowie.com